Ιστορία & καταγωγή της πατάτας
Η πατάτα κατάγεται από τις Άνδεις της Νότιας Αμερικής, όπου καλλιεργείται πάνω από 7.000 χρόνια. Οι Ισπανοί την έφεραν στην Ευρώπη τον 16ο αιώνα και σταδιακά έγινε ένα από τα σημαντικότερα τρόφιμα του πλανήτη.
Στην Ελλάδα διαδόθηκε τον 19ο αιώνα, με τον Καποδίστρια να ενθαρρύνει την καλλιέργειά της. Σήμερα οι πατάτες Νάξου, Λιβαδειάς και άλλων περιοχών φημίζονται για την ποιότητά τους. Ανήκει στα σολανώδη, γι' αυτό μοιράζεται εχθρούς και ασθένειες με ντομάτα και μελιτζάνα.
Ποικιλίες πατάτας
| Ποικιλία | Χαρακτηριστικά | Ιδανική για |
|---|---|---|
| Spunta | Επιμήκης, κίτρινη σάρκα, πρώιμη, παραγωγική | Τηγάνι, φούρνο, δημοφιλής στην Ελλάδα |
| Marabel | Στρογγυλή-οβάλ, κίτρινη, σταθερή στο βράσιμο | Βραστές, σαλάτα, γενική χρήση |
| Kennebec | Λευκή σάρκα, ανθεκτική, μεγάλη απόδοση | Τηγάνι, φούρνο, αποθήκευση |
| Agria | Επιμήκης, κιτρινωπή, υψηλή περιεκτικότητα σε ξηρά ουσία | Τηγανητές πατάτες, τσιπς |
| Vivaldi | Χαμηλή σε άμυλο, δροσερή γεύση | Βραστές, σαλάτα, ελαφριές συνταγές |
| Κόκκινη (Desiree) | Κόκκινη φλούδα, κίτρινη σάρκα, ανθεκτική στην ξηρασία | Φούρνο, βραστές, πουρέ |
Ποια ποικιλία πατάτας να διαλέξω
Δεν ξέρεις ποια ποικιλία πατάτας να διαλέξεις; Δες πρώτα τι θέλεις να κάνεις και μετά διάλεξε.
| Αν θέλω | Διάλεξε |
|---|---|
| θέλω τηγανητές ή τσιπς | Agria |
| θέλω βραστές και σαλάτα | Vivaldi ή Marabel |
| θέλω για φούρνο και γενική χρήση | Spunta ή Kennebec |
| θέλω να τις αποθηκεύσω | Kennebec |
| θέλω αντοχή στην ξηρασία | Κόκκινη, Desiree |
Οι ντόπιες και παραδοσιακές ποικιλίες έχουν συνήθως την πιο γεμάτη γεύση και τις κρατάς και για σπόρο. Τα υβρίδια F1 δίνουν πιο ομοιόμορφη και συχνά πιο ανθεκτική παραγωγή, αλλά δεν κρατάς σπόρο από αυτά.
Κλίμα & έδαφος για την πατάτα
Η πατάτα προτιμά δροσερό κλίμα με ιδανικές θερμοκρασίες 15-22°C. Πάνω από 30°C σταματά ο σχηματισμός κονδύλων και κάτω από τους 7°C η ανάπτυξη είναι πολύ αργή. Γι' αυτό στην Ελλάδα φυτεύεται νωρίς την άνοιξη ή το φθινόπωρο στα πεδινά, ενώ στα ορεινά ευδοκιμεί και το καλοκαίρι.
Θέλει βαθύ, χαλαρό, αμμοπηλώδες έδαφος που στραγγίζει καλά, τα βαριά, συμπιεσμένα εδάφη δίνουν παραμορφωμένους κονδύλους και ευνοούν σήψεις. Ανέχεται ελαφρώς όξινο pH (5,0-6,5), κάτι που περιορίζει και τη ρόζα (κοινή φαγέδαινα). Απόφυγε το πρόσφατα ασβεστωμένο χωράφι.
Φύτευση πατάτας βήμα-βήμα
- Προετοιμασία πατατόσπορου: Χρησιμοποίησε πιστοποιημένο πατατόσπορο. Άφησέ τον σε φως 2-3 εβδομάδες πριν, ώστε να «πρασινίσει» και να βγάλει κοντά, γερά μάτια (προβλάστηση).
- Κόψιμο (προαιρετικό): Μεγάλους κονδύλους κόψε σε κομμάτια με 2-3 μάτια το καθένα και άφησέ τα να επουλωθούν 1-2 ημέρες.
- Φύτευμα: Άνοιξε αυλάκια βάθους 8-12 εκ. και τοποθέτησε τους κονδύλους με τα μάτια προς τα πάνω, κάθε 25-35 εκ.
- Αποστάσεις γραμμών: 70-80 εκ., ώστε να μένει χώρος για το παράχωμα.
- Κάλυψη: Σκέπασε με χώμα και πότισε μέτρια.
Παράχωμα (φουσκί) & καλλιεργητικές φροντίδες
Το παράχωμα είναι το πιο κρίσιμο βήμα: όταν τα φυτά φτάσουν τα 20-25 εκ., τράβα χώμα γύρω από τη βάση σχηματίζοντας «καμπούρα». Επανάλαβε 1-2 φορές. Το παράχωμα προστατεύει τους κονδύλους από τον ήλιο (που τους πρασινίζει), αυξάνει την παραγωγή και στηρίζει το φυτό.
Βοτάνισμα: Κράτα το χωράφι καθαρό από ζιζάνια στα πρώτα στάδια. Αμειψισπορά: Μη φυτεύεις πατάτα στην ίδια θέση ούτε μετά από ντομάτα/μελιτζάνα για 3-4 χρόνια.
Πότισμα της πατάτας
Οι ανάγκες σε νερό είναι μεγαλύτερες κατά την ανθοφορία και τον σχηματισμό των κονδύλων. Πότιζε σταθερά κάθε 3-5 ημέρες αυτή την περίοδο, η ξηρασία μικραίνει τους κονδύλους και οι απότομες εναλλαγές ξηρασίας-υγρασίας τους παραμορφώνουν και τους σκάνε.
Απόφυγε την υπερβολική υγρασία, που ευνοεί τον περονόσπορο και τις σήψεις. Σταμάτησε το πότισμα 10-15 ημέρες πριν τη συγκομιδή, ώστε να σκληρύνει η φλούδα και να διατηρούνται καλύτερα οι πατάτες.
Λίπανση της πατάτας
Η πατάτα είναι απαιτητική σε κάλιο. Ενσωμάτωσε καλά χωνεμένη κοπριά ή κομπόστ πριν τη φύτευση (φρέσκια κοπριά προκαλεί ρόζα και παραμορφώσεις). Πρόσθεσε ένα λίπασμα πλούσιο σε κάλιο και φώσφορο.
| Στάδιο | Έμφαση |
|---|---|
| Φύτευση | Οργανική ουσία + P & K (π.χ. 8-16-24) |
| Πριν το παράχωμα | Άζωτο για βλαστική ανάπτυξη |
| Σχηματισμός κονδύλων | Κάλιο, αυξάνει μέγεθος & ποιότητα |
Απόφυγε την υπερβολή αζώτου, που δίνει πολύ φύλλωμα σε βάρος των κονδύλων.
Εχθροί της πατάτας
Δορυφόρος (πατάτας)
Leptinotarsa decemlineata- Στη συγκεκριμένη καλλιέργεια
- Στην πατάτα μπορεί να αποφυλλώσει πλήρως τα φυτά, μηδενική ανοχή στις έντονες προσβολές.
- Συμπτώματα
- Σκελετωμένα, φαγωμένα φύλλα, κίτρινα αυγά και κόκκινες προνύμφες στην κάτω επιφάνεια, μαύρα περιττώματα.
- Πρόληψη
- Αμειψισπορά, καταστροφή υπολειμμάτων, τακτικός έλεγχος από νωρίς, χειρωνακτική συλλογή.
- Βιολογική αντιμετώπιση
- Συλλογή με το χέρι, Bacillus thuringiensis (Bt tenebrionis), έλαιο νιμ, εντομοπαθογόνοι νηματώδεις.
- Χημική αντιμετώπιση
- Εγκεκριμένα εντομοκτόνα κατόπιν σύστασης γεωπόνου, με εναλλαγή δραστικών για αποφυγή ανθεκτικότητας.
Αφίδες (μελίγκρα)
Aphididae- Συμπτώματα
- Κατσαρωμένα, παραμορφωμένα φύλλα, μελιτώματα, καπνιά, εξασθένηση φυτού.
- Πρόληψη
- Ωφέλιμα έντομα (πασχαλίτσες, χρυσώπες), τακτικός έλεγχος, αποφυγή περίσσειας αζώτου.
- Βιολογική αντιμετώπιση
- Σαπούνι ποτάσας, έλαιο νιμ, ισχυρός ψεκασμός με νερό.
- Χημική αντιμετώπιση
- Εγκεκριμένα αφιδοκτόνα κατόπιν σύστασης γεωπόνου, τηρώντας τον χρόνο αναμονής πριν τη βρώση.
Ασθένειες της πατάτας
Περονόσπορος (όψιμος περονόσπορος)
Phytophthora infestans- Συμπτώματα
- Υδαρείς καφέ κηλίδες στα φύλλα με λευκό χνούδι από κάτω, μαύρισμα βλαστών, σήψη κονδύλων.
- Πρόληψη
- Αερισμός, αποφυγή βρέξιμου φυλλώματος, πιστοποιημένος πατατόσπορος, καλή στράγγιση.
- Βιολογική αντιμετώπιση
- Προληπτικά χαλκούχα σκευάσματα, απομάκρυνση προσβεβλημένων φυτών.
- Χημική αντιμετώπιση
- Εγκεκριμένα μυκητοκτόνα προληπτικά, κατόπιν σύστασης γεωπόνου.
Ριζοκτόνια (μαύρη κρούστα)
Rhizoctonia solani- Συμπτώματα
- Μαύρα, κολλημένα σκληρώτια στη φλούδα των κονδύλων, έλκη στους βλαστούς, αραιό φύτρωμα.
- Πρόληψη
- Πιστοποιημένος πατατόσπορος, αμειψισπορά, φύτευση σε ζεστό έδαφος για γρήγορο φύτρωμα.
- Βιολογική αντιμετώπιση
- Υγιής σπόρος, αποφυγή βαθιάς φύτευσης σε κρύο έδαφος, ενσωμάτωση οργανικής ουσίας.
- Χημική αντιμετώπιση
- Απολύμανση πατατόσπορου με εγκεκριμένα σκευάσματα κατόπιν σύστασης γεωπόνου.
Προβλήματα & λύσεις
Πράσινες πατάτες
Αιτία: Έκθεση των κονδύλων στο φως λόγω ελλιπούς παραχώματος
Κάνε σωστό παράχωμα και αποθήκευσε σε σκοτεινό χώρο. Πέτα τα πράσινα μέρη, περιέχουν τοξική σολανίνη.
Μικροί ή λίγοι κόνδυλοι
Αιτία: Ξηρασία στον σχηματισμό κονδύλων, ζέστη πάνω από 30°C ή περίσσεια αζώτου
Πότιζε σταθερά την κρίσιμη περίοδο, φύτεψε νωρίς για να αποφύγεις τη ζέστη και μείωσε το άζωτο υπέρ του καλίου.
Καφέ κηλίδες στα φύλλα που εξαπλώνονται γρήγορα
Αιτία: Περονόσπορος (Phytophthora infestans), ευνοείται από υγρασία
Βελτίωσε τον αερισμό, απόφυγε το βρέξιμο φυλλώματος και εφάρμοσε προληπτικά χαλκούχα σκευάσματα κατόπιν σύστασης γεωπόνου.
Παραμορφωμένοι, σκασμένοι κόνδυλοι
Αιτία: Ακανόνιστο πότισμα (εναλλαγές ξηρασίας-υγρασίας)
Διατήρησε σταθερή υγρασία με τακτικό πότισμα και εδαφοκάλυψη.
Τραχιές, φελλώδεις κηλίδες στη φλούδα
Αιτία: Κοινή φαγέδαινα (ρόζα), ευνοείται σε αλκαλικά εδάφη και φρέσκια κοπριά
Διατήρησε ελαφρώς όξινο pH, χρησιμοποίησε μόνο χωνεμένη κοπριά και πότιζε επαρκώς στην αρχή σχηματισμού κονδύλων.
Φαγωμένο φύλλωμα, κόκκινες προνύμφες
Αιτία: Δορυφόρος της πατάτας
Έλεγχε συχνά, μάζεψε προνύμφες και αυγά με το χέρι και ψέκασε με Bt ή νιμ αν χρειαστεί.
Συγκομιδή & αποθήκευση
Για πρώιμες (πατατούλες): μάζεψε λίγο μετά το άνθισμα, όσο το φύλλωμα είναι ακόμα πράσινο, για τρυφερές πατάτες που τρώγονται αμέσως. Για αποθήκευση: περίμενε να ξεραθεί το φύλλωμα, σταμάτησε το πότισμα και ξέθαψε τους κονδύλους μια στεγνή μέρα με τσάπα ή δικράνι, προσέχοντας να μην τους τραυματίσεις.
Άφησέ τους να «στεγνώσουν» λίγες ώρες στη σκιά (όχι στον ήλιο, που τους πρασινίζει) και αποθήκευσέ τους σε δροσερό, σκοτεινό, αεριζόμενο χώρο (4-10°C). Έτσι διατηρούνται για μήνες. Πέτα κάθε πράσινο ή αλλοιωμένο κόνδυλο.
Αποδόσεις & οικονομικά στοιχεία
| Απόδοση ανά στρέμμα | 2,5-4 τόνοι (έως 5+ με άρδευση) |
| Απόδοση ανά φυτό | 0,5-1,5 κιλά |
| Κόστος εγκατάστασης / στρ. | 300-500 € (ενδεικτικά, κυρίως πατατόσπορος) |
| Ετήσιο κόστος / στρ. | 500-900 € (ενδεικτικά) |
| Ενδεικτική τιμή παραγωγού | 0,25-0,60 €/κιλό (ενδεικτικά) |
| Ακαθάριστο έσοδο / στρ. | 1.000-2.400 € (ενδεικτικά) |
Οι τιμές είναι ενδεικτικές και διαφέρουν ανά περιοχή, ποικιλία και χρονιά.
Θρεπτική αξία & οφέλη
| Θερμίδες (100γρ) | 77 kcal |
| Πλούσιο σε | Υδατάνθρακες, κάλιο, βιταμίνη C, βιταμίνη B6 |
Η πατάτα με τη φλούδα προσφέρει περισσότερο κάλιο και φυτικές ίνες. Το βράσιμο διατηρεί καλύτερα τα θρεπτικά από το τηγάνισμα.
Συχνά λάθη στην καλλιέργεια πατάτας
- Φρέσκια κοπριά: Προκαλεί ρόζα και παραμορφώσεις, χρησιμοποίησε μόνο χωνεμένη.
- Χωρίς παράχωμα: Οι εκτεθειμένοι κόνδυλοι πρασινίζουν και γίνονται τοξικοί.
- Μη πιστοποιημένος πατατόσπορος: Μεταδίδει ιώσεις και ασθένειες.
- Υπερβολικό πότισμα: Ευνοεί περονόσπορο και σήψεις των κονδύλων.
- Καλλιέργεια μετά από ντομάτα/μελιτζάνα: Συσσώρευση κοινών ασθενειών, τήρησε αμειψισπορά.
Πρόγραμμα λίπανσης για την πατάτα
Δεν χρειάζεται να είσαι γεωπόνος. Ακολούθησε αυτό το απλό πρόγραμμα και θα πας πολύ καλά.
| Στάδιο | Τι λίπανση θέλει |
|---|---|
| Πριν τη φύτευση | Χωνεμένη κοπριά ή κομπόστ, ποτέ φρέσκια κοπριά γιατί φέρνει ρόζα |
| Στο φύτρωμα | Λίγο άζωτο για να βγει γερό φύλλωμα |
| Πριν το παράχωμα | Ισορροπημένο λίπασμα και άφθονο νερό |
| Στον σχηματισμό κονδύλων | Περισσότερο κάλιο, μεγαλώνει και ποιοτικά τις πατάτες |
| Κίτρινα φύλλα | Πιθανή έλλειψη θρέψης ή περονόσπορος, έλεγξε και τα δύο |
Τι μου λένε τα φύλλα. Αν κιτρινίζουν τα κάτω, παλιά φύλλα, συνήθως λείπει άζωτο, δώσε μια αζωτούχα λίπανση. Αν κιτρινίζει το φύλλο αλλά τα νεύρα μένουν πράσινα, λείπει σίδηρος ή μαγνήσιο, κάνε έναν διαφυλλικό ψεκασμό με λίγο θειικό μαγνήσιο. Αν το φυτό μαραίνεται παρόλο που ποτίζεις, φταίει το πολύ νερό ή κάποια προσβολή στη ρίζα, όχι η έλλειψη λιπάσματος, οπότε μείωσε το πότισμα. Η πολλή αζωτούχα λίπανση δίνει φυλλωσιά και λίγες πατάτες.
Καλλιέργεια πατάτας σε γλάστρα και μπαλκόνι
Η πατάτα καλλιεργείται μια χαρά σε γλάστρα ή ζαρντινιέρα στο μπαλκόνι, αρκεί να προσέξεις λίγα βασικά.
Γλάστρα και χώμα
Διάλεξε δοχείο σάκο ή δοχείο 40 λίτρων και πάνω, με καλό βάθος. Το βάθος μετράει όσο και ο όγκος. Ξεκίνα με 15 ως 20 εκατοστά ελαφρύ χώμα με κομπόστ και πρόσθετε χώμα καθώς ψηλώνουν, δηλαδή κάνεις το παράχωμα μέσα στον σάκο. Σιγουρέψου ότι έχει τρύπες στον πάτο και βάλε λίγο χαλίκι, γιατί το νερό που λιμνάζει σαπίζει τη ρίζα. Οι ανοιχτόχρωμες ή πήλινες γλάστρες κρατούν το χώμα πιο δροσερό από τις σκούρες πλαστικές.
Πόσα φυτά ανά γλάστρα
Βάλε 2 ως 3 προβλαστημένους κονδύλους ανά σάκο 40 λίτρων.
Θέση και ήλιος
Θέλει ήλιο αλλά προτιμά δροσιά. Σε πολύ ζεστό νότιο μπαλκόνι κρύψε τον σάκο από τον καυτό ήλιο του μεσημεριού, ώστε να μη ζεσταίνεται το χώμα.
Πότισμα και λίπανση
Πότιζε σταθερά ώσπου να κιτρινίσει το φύλλωμα και μετά σταμάτα. Το χώμα στη γλάστρα στεγνώνει πολύ πιο γρήγορα από τον κήπο, οπότε έλεγχέ το κάθε μέρα το καλοκαίρι. Επειδή το νερό ξεπλένει τα θρεπτικά, λίπαινε πιο τακτικά, περίπου κάθε 15 μέρες με υγρό λίπασμα.
Συχνά λάθη στο μπαλκόνι
- Πολύ μικρή γλάστρα. Στο λίγο χώμα η ρίζα ασφυκτιά και το φυτό μένει πίσω.
- Ξεχνάμε το πότισμα. Στο μπαλκόνι το χώμα στεγνώνει σε μία μέρα με τη ζέστη.
- Γλάστρα χωρίς τρύπες αποστράγγισης, που κρατάει νερό και σαπίζει τη ρίζα.
- Δεν προσθέτουμε χώμα καθώς μεγαλώνει, οπότε οι πατάτες πρασινίζουν στο φως.
Τι κάνουμε στον καύσωνα
Το ελληνικό καλοκαίρι έχει καύσωνες με 38 βαθμούς και πάνω. Δες τι κάνεις για να μην ταλαιπωρηθεί η πατάτα τις πιο ζεστές μέρες.
- Σκίαση το μεσημέρι. Τις πολύ ζεστές μέρες βάλε ένα πανί ή σκιάδιο που κόβει το 30 ως 50 τοις εκατό του ήλιου, από τις 12 ως τις 5 το απόγευμα. Σε νότιο μπαλκόνι είναι σχεδόν απαραίτητο.
- Πότισμα νωρίς το πρωί. Πότιζε σταθερά κάθε πρωί όσο σχηματίζονται οι κόνδυλοι, χωρίς όμως να λιμνάζει νερό. Απόφυγε το πότισμα το καταμεσήμερο, το νερό εξατμίζεται και οι σταγόνες στα φύλλα λειτουργούν σαν φακοί και τα καίνε.
- Εδαφοκάλυψη. Ρίξε άχυρο, ξερά χόρτα ή κομπόστ γύρω από τη βάση. Κρατάει το χώμα δροσερό και υγρό και σε γλιτώνει από πολλά ποτίσματα.
- Όχι λίπανση στη ζέστη. Μη λιπαίνεις σε καύσωνα. Το φυτό είναι σε στρες και το λίπασμα το καίει. Περίμενε να πέσει η θερμοκρασία.
- Σημάδια ότι υποφέρει. Το φύλλωμα κρεμάει, σταματά ο σχηματισμός κονδύλων και οι πατάτες βγαίνουν μικρές.
Η πατάτα δεν αγαπά τη μεγάλη ζέστη. Πάνω από 30 βαθμούς σχεδόν σταματά να δένει κονδύλους, γι'αυτό φύτεψέ τη νωρίς την άνοιξη ώστε να προλάβει πριν τον καύσωνα.
Οι δουλειές μήνα με μήνα
Ένα γρήγορο ημερολόγιο για να ξέρεις κάθε μήνα τι σε περιμένει.
| Φεβρουάριος | Δουλειές: φύτευση. Φύτευση πρώιμων σε ήπιες περιοχές. |
| Μάρτιος | Δουλειές: φύτευση, λίπανση. Κύρια φύτευση και λίγο άζωτο. |
| Απρίλιος | Δουλειές: φύτευση, λίπανση. Φύτευση και παράχωμα καθώς ψηλώνουν. |
| Μάιος | Δουλειές: λίπανση, συγκομιδή. Παράχωμα, πότισμα και πρώτες πρώιμες πατάτες. |
| Ιούνιος | Δουλειές: συγκομιδή. Συγκομιδή, βγάζε τις όταν ξεραίνεται το φύλλωμα. |
| Ιούλιος | Δουλειές: συγκομιδή. Συγκομιδή και στέγνωμα σε σκιά πριν την αποθήκευση. |
| Αύγουστος | Δουλειές: φύτευση. Φθινοπωρινή φύτευση στα πεδινά. |
| Νοέμβριος | Δουλειές: συγκομιδή. Συγκομιδή της φθινοπωρινής σοδειάς. |
| Δεκέμβριος | Δουλειές: συγκομιδή. Τελευταίο μάζεμα πριν τους παγετούς. |
Μπορώ να κρατήσω σπόρους
Οι παραδοσιακές, σταθερές ποικιλίες δίνουν σπόρο που βγάζει ίδια φυτά, οπότε μπορείς να κρατήσεις σπόρο και να τον ξανασπείρεις του χρόνου δωρεάν. Τα υβρίδια F1 όμως δεν βγάζουν ίδια φυτά, τα παιδιά τους είναι ανακατεμένα και συχνά χειρότερα, οπότε δεν αξίζει να κρατήσεις σπόρο. Και τα παρθενοκαρπικά ή χωρίς σπόρους δεν δίνουν καλό σπόρο, εκεί αγοράζεις καινούριο κάθε χρονιά.
Η πατάτα δεν φυτεύεται με σπόρο, φυτεύεται με κονδύλους, δηλαδή με μικρές πατάτες. Μπορείς να κρατήσεις υγιείς μεσαίες πατάτες για του χρόνου, αλλά το καλύτερο είναι να αγοράσεις πιστοποιημένο πατατόσπορο, γιατί οι δικές σου μπορεί να κουβαλάνε αρρώστιες.
Φροντίδες μήνα-προς-μήνα
Συχνές ερωτήσεις
Πότε φυτεύουμε πατάτες;
Στην Ελλάδα η ανοιξιάτικη φύτευση γίνεται Φεβρουάριο-Απρίλιο και η φθινοπωρινή τον Αύγουστο στα πεδινά. Στα ορεινά φυτεύονται την άνοιξη για καλοκαιρινή συγκομιδή. Χρειάζονται 90-120 ημέρες μέχρι το μάζεμα.
Πώς προετοιμάζω τον πατατόσπορο;
Άφησε τους πιστοποιημένους κονδύλους σε φως 2-3 εβδομάδες πριν τη φύτευση, ώστε να βγάλουν κοντά, γερά πράσινα μάτια. Αυτή η προβλάστηση επιταχύνει το φύτρωμα και αυξάνει την απόδοση.
Γιατί πρασινίζουν οι πατάτες;
Όταν οι κόνδυλοι εκτεθούν στο φως, στο χωράφι από ελλιπές παράχωμα ή στην αποθήκη, παράγουν χλωροφύλλη και σολανίνη. Το πράσινο μέρος είναι τοξικό και πρέπει να αφαιρείται. Κάνε σωστό παράχωμα και αποθήκευσε στο σκοτάδι.
Τι είναι το παράχωμα και γιατί χρειάζεται;
Παράχωμα (φουσκί) είναι το τράβηγμα χώματος γύρω από τη βάση των φυτών όταν φτάσουν 20-25 εκ. Προστατεύει τους κονδύλους από το πρασίνισμα, αυξάνει την παραγωγή και στηρίζει τα φυτά. Γίνεται 1-2 φορές.
Πόσο νερό θέλει η πατάτα;
Χρειάζεται σταθερό πότισμα κυρίως στην ανθοφορία και τον σχηματισμό κονδύλων (κάθε 3-5 ημέρες). Σταμάτησε το πότισμα 10-15 ημέρες πριν τη συγκομιδή για να σκληρύνει η φλούδα.
Πόσες πατάτες βγάζει ένα φυτό;
Ένα υγιές φυτό δίνει 0,5-1,5 κιλό, δηλαδή 5-15 κονδύλους. Ανά στρέμμα η απόδοση κυμαίνεται σε 2,5-4 τόνους, ή και παραπάνω με άρδευση και καλή φροντίδα.
Μπορώ να φυτέψω πατάτες που φύτρωσαν στο σπίτι;
Μπορείς, αλλά με ρίσκο: οι πατάτες του εμπορίου δεν είναι πιστοποιημένες και μπορεί να μεταφέρουν ιώσεις ή ασθένειες. Για καλή σοδειά προτίμησε πιστοποιημένο πατατόσπορο.
Πώς αποθηκεύω τις πατάτες;
Σε δροσερό (4-10°C), σκοτεινό και αεριζόμενο χώρο, μακριά από κρεμμύδια και φως. Έτσι διατηρούνται για μήνες. Έλεγχε τακτικά και αφαίρεσε όσες αρχίζουν να σαπίζουν ή να φυτρώνουν.
Μπορώ να καλλιεργήσω πατάτες σε γλάστρα ή σάκο;
Ναι, σε σάκο ή δοχείο 40+ λίτρων. Ξεκίνα με λίγο χώμα και πρόσθετε σταδιακά καθώς μεγαλώνουν τα φυτά. Πότιζε τακτικά και λίπανε με κάλιο. Ιδανικό για μπαλκόνι.
Μπορώ να κρατήσω σπόρους από τα πατάτας για φύτευση μου;
Η πατάτα φυτεύεται με κονδύλους, όχι σπόρο. Κράτα υγιείς μεσαίους κονδύλους σε δροσερό σκοτεινό χώρο, αλλά για καλύτερη σοδειά και λιγότερες ιώσεις προτίμησε πιστοποιημένο πατατόσπορο.
Γιατί πρασινίζουν οι πατάτες στη ζέστη και στον ήλιο
Πρασινίζουν όταν βλέπουν φως, όχι από τη ζέστη. Σκέπασε τους κονδύλους με χώμα κάνοντας παράχωμα και αποθήκευσέ τις στο σκοτάδι. Το πράσινο μέρος είναι τοξικό και το κόβεις.
